Wettelijk samenwonen

Wat

Twee personen die samenwonen en een verklaring van wettelijke samenwoning afleggen voor de ambtenaar van de burgerlijke stand van hun gemeente, zijn wettelijk samenwonend. De registratie geeft een zekere juridische bescherming wat betreft eigendom van goederen, de gezinswoning en verdeling van de gezinslasten.

Voorwaarden

Twee personen die in België een woning delen, kunnen wettelijk samenwonen. Dat geldt niet alleen voor partners. Je kunt ook wettelijk samenwonen met familieleden zoals een broer of een zus, een ouder of een kind, of met iemand anders waarmee je geen seksuele relatie hebt.

Je kunt alleen een verklaring van wettelijk samenwonen tekenen als je:

  • juridisch bekwaam bent om een contract te sluiten
  • niet gehuwd bent
  • niet wettelijk samenwoont met iemand anders.

Procedure

Je legt samen met jouw partner of huisgenoot de verklaring van wettelijke samenwoonst af bij de ambtenaar van de burgerlijke stand. De verklaring bevat de volgende gegevens:

  • datum van de verklaring
  • naam, voornamen, geboorteplaats, geboortedatum en handtekening van beide partijen
  • gemeenschappelijke woonplaats
  • vermelding van de wil van beide partijen om wettelijk samen te wonen
  • vermelding dat beide partijen vooraf kennis hebben genomen van de artikelen 1475 tot 1479 van het Burgerlijk Wetboek dat het statuut van de wettelijke samenwoning regelt
  • de verwijzing naar het eventuele samenlevingscontract dat vooraf door een notaris opgesteld is.

​De wettelijke samenwoning kan worden beëindigd op volgende manieren:

  • in onderlinge overeenstemming door de samenwonenden
  • eenzijdig door een van de samenwonenden via een schriftelijke verklaring die afgegeven wordt op de dienst burgerlijke stand van de gemeente
  • door het huwelijk
  • door het overlijden van één van de partners

Wat meebrengen?

  • de identiteitskaarten van beide samenwonenden

Ben je ingeschreven in het bevolkingsregister of vreemdelingenregister, dan zal de ambtenaar van de burgerlijke stand jouw burgerlijke staat controleren in het Rijksregister.

Als je niet ingeschreven bent of jouw burgerlijke staat is niet gekend, dan moet je zelf jouw burgerlijke staat bewijzen aan de hand van een van volgende documenten (maximum zes maanden oud):

  • een attest van ongehuwde staat
  • een uittreksel van de echtscheidingsakte als je gescheiden bent
  • een uittreksel van de overlijdensakte als je weduwe of weduwnaar bent.

Bedrag

Het afsluiten van een verklaring van wettelijk samenwoonst kost € 5.
Het éénzijdig beëindigen van de verklaring door een van de samenwonenden is niet kostenloos. Hiervoor is een tussenkomst van een gerechtsdeurwaarder vereist.